Is je wietplant bestoven? Zo herken je het en dit doe je eraan

Een bestoven wietplant herken je vooral aan opzwellende schutblaadjes: open je er een met een pincet en zit er een zaadje in, dan weet je het zeker. Ook de stampers verkleuren anders dan normaal. Hoe eerder je het ziet, hoe meer je van je oogst redt, want een bestoven vrouwtje stopt haar energie in zaad in plaats van in toppen.

Hieronder lees je aan welke signalen je bestuiving herkent, hoe je het voorkomt en wat je doet als het toch is gebeurd, zodat je het beste uit je kweek haalt.

Hoe weet je of je wietplant bestoven is?

Bestuiving en bevruchting zijn voor een wietkweker een flink probleem, want je toppen worden er slechter van. Daarom wil je zo snel mogelijk weten of een vrouwtje bestoven is. Dat zie je aan een paar duidelijke signalen.

Schutblaadjes die opzwellen

Een van de eerste tekenen is dat de schutblaadjes (bracts) groter worden. Dat zijn de kleine, blaadjesachtige omhulsels die de voortplantingsorganen van het vrouwtje beschermen; als de bloem bevrucht is, groeit daarbinnen het zaadje. Wil je het zeker weten, open dan een schutblaadje met een pincet en kijk of er een zaadje in zit.

De kleur van de stampers

Ook de kleur van de stampers kan je iets vertellen. De stampers, de haartjes die bij de voortplantingsorganen van de bloem horen, kleuren tijdens de bloei normaal van wit naar donkeroranje of rood. Bij bestoven bloemen zie je soms dat alleen de puntjes donker worden en de rest wit blijft.

Zie je deze signalen op tijd, dan kun je snel ingrijpen voordat je planten al hun energie in zaad stoppen in plaats van in mooie toppen. Zo kun je je kweek nog bijsturen voordat het te laat is, en hou je een betere oogst over.

Hoe voorkom je bestuiving?

Om bestuiving van je vrouwtjes te voorkomen, moet je mannetjes en hermafrodieten (vrouwtjes die zelf pollen maken) actief in de gaten houden. Controleer je planten in de eerste drie weken van de bloei vaak en haal elk mannetje meteen uit je kweek.

De meeste kwekers gooien een mannetje weg zodra ze hem zien, omdat hij je oogst kan verpesten door ongewenste bestuiving. Veredelaars houden mannetjes soms juist aan, om gericht te kruisen.

Dan worden de geslachten meestal gescheiden om ongelukjes te voorkomen. Bijvoorbeeld vrouwtjes in de ene ruimte en mannetjes in de andere, of buiten de mannetjes in een verre hoek van de tuin, ver weg van de vrouwtjes.

Toch blijft er altijd een klein risico dat de wind pollen meeneemt. Blijf dus goed opletten en hou de mannetjes onder controle, dan blijft het risico minimaal en je toppen in topvorm.

Wat doe je als je planten bestoven zijn?

Zijn je wietplanten bestoven, dan moet je snel beslissen, zodat je geen tijd en moeite verspilt aan een oogst die tegenvalt. Veel kwekers gooien de mannetjes en de bestoven vrouwtjes weg en beginnen opnieuw. Maar je bestoven toppen hoef je niet per se weg te gooien, zoals je hieronder leest.

Kun je bestoven toppen roken?

Zeker weten! Toppen met zaad wil je niet in de coffeeshop tegenkomen, maar bestoven bloemen kun je nog prima roken, al zijn er wat nadelen. Weggooien hoeft dus niet. Het kost wat extra moeite, maar je kunt nog steeds genieten van de terpenen en cannabinoïden in die bevruchte bloemen.

Oogst je bestoven toppen, dan moet je de zaadjes eruit halen. Dat kan met je vingers of met een pincet; zorg dat je ze er allemaal uit haalt. Je kunt de toppen ook een beetje uit elkaar plukken, dan vallen de zaadjes er makkelijker uit.

Je kunt de toppen ook in kleinere stukjes knippen om de zaadjes te verwijderen. Knip ze met een snoeischaar open en haal de zaadjes eruit die je tegenkomt. Wat overblijft kun je roken of gebruiken om droogijshasj te maken.

Hou er rekening mee dat sommige mensen gevoelig zijn voor wietpollen, net als voor pollen van andere planten. Heb je hooikoorts of een pollenallergie, rook dan liever geen bestoven toppen.

Bescherm je bloemen dus tegen pollen voor de beste kwaliteit. Bestoven toppen halen het om een paar redenen niet bij onbevruchte toppen:

• Minder smaak: bestoven bloemen steken hun energie in zaad in plaats van in terpeenrijke hars, dus de smaak is minder uitgesproken.
• Minder THC: minder hars betekent minder cannabinoïden zoals THC, en dus zwakkere toppen.
• Gedoe tijdens het roken: zaadjes maken de rook harder en ruwer voor je keel, en ze kunnen knappen als ze heet worden, wat je joint of bowl flink verpest.

Bestuiving vanaf het begin voorkomen: gefeminiseerde zaden

Ben je als thuiskweker bang voor bestuiving, dan heeft de moderne wietindustrie een oplossing: gefeminiseerde zaden. Die zijn er in allerlei klassieke soorten, en je hoeft tijdens de groei geen mannetjes meer op te sporen en apart te zetten.

Met gefeminiseerde zaden geven al je planten rookbare toppen, zolang je ze maar bij een betrouwbare zaadbank koopt. Zo kun je de zaden kiezen die het best bij jouw kweek en jouw doelen passen.

Kun je de zaden van een bestoven plant kweken?

Hebben je planten zaad gemaakt, waarom zou je dat dan niet laten kiemen? Dat kan, maar het is niet altijd een goed idee. Goede wietsoorten ontstaan door gerichte veredeling, die zorgt voor stabiele genetica en de eigenschappen die je wilt.

Zaden van een plant die per ongeluk bestoven is, kunnen nakomelingen geven waar je weinig op kunt bouwen: lage opbrengst, slechte smaak en een effect dat je niet wilt. Heb je de tijd en ruimte, dan kun je het natuurlijk proberen; misschien word je verrast.

Wel kan het kweken van zaden uit een per ongeluk bestoven plant hermafrodiete eigenschappen opleveren. Dan zit je bij een volgende kweek weer met hetzelfde bestuivingsprobleem. Zaden van planten die zichzelf hebben bestoven kun je dus beter niet kweken, als je toekomstige kweken zonder gedoe wilt houden.