Hermafrodyta w uprawie: skąd się bierze, jak go poznać i jak go uniknąć

Hermafrodyta to roślina konopi, która ma naraz kwiaty męskie i żeńskie, więc może zapylić twoje topy i nafaszerować je nasionami. Bierze się albo z genetyki, albo ze stresu: światło w czasie nocy, upał, uszkodzenia, źle ustawione podlewanie. Poznasz go po męskich kwiatach (kuleczkach albo żółtych „bananach”) między słupkami, a najlepsza profilaktyka to stabilna genetyka i jak najmniej stresu w kwitnieniu.

Hermafrodytyzm u konopi ma dwie główne przyczyny: stres środowiskowy albo skłonność genetyczną:

1. Jeśli chodzi o genetykę, niektóre odmiany są bardziej podatne na hermafrodytyzm niż inne. Może to wynikać z pochodzenia odmiany (np. nasiona feminizowane mogą mieć do tego większą skłonność, choć to temat sporny) albo z techniki, którą zrobiono nasiona.
2. Jeśli chodzi o stres, kiedy roślina czuje, że kwitnienie idzie pod górkę, hermafrodytyzm staje się dla niej najprostszym sposobem, żeby skrócić cykl: kilka męskich kwiatów wypuszcza pyłek i zapyla kwiaty żeńskie. Stres może mieć kilka przyczyn:

• Zanieczyszczenie światłem w kwitnieniu: zmiana fotoperiodu, a zwłaszcza przerwanie okresu ciemności w czasie kwitnienia.
• Skoki temperatury: za duży upał (mniej więcej powyżej 27°C) albo złe warunki klimatyczne.
• Za późne zbiory.
• Tak zwany stres mechaniczny: gałęzie połamane przez wypadek, korzenie uszkodzone przy przesadzaniu, cięcie w pełni kwitnienia itd.
• Źle prowadzone podlewanie też potrafi zaszkodzić: chodzi i o przelanie, i o przesuszenie.
• Duże wahania pH albo nadmiar nawozów lub PK (fosforu i potasu)
• Owady, roztocza albo choroby
• Szok termiczny przy podlewaniu (np. za zimna woda)
• Użycie środków fitotoksycznych, czyli szkodliwych dla roślin

Jeśli w twojej uprawie kilka roślin zrobiło się hermafrodytami, najpewniej winne jest środowisko. Jeśli tylko jedna, raczej genetyka. Niektóre odmiany mają skłonność do hermafrodytyzmu. Trochę researchu o odmianie, którą chcesz uprawiać, pomoże ci ich uniknąć. Najlepiej kiełkować jedną z wielu odmian o stabilnej genetyce.

Jak poznać, że roślina jest hermafrodytą?

Jeśli znalazłeś nasiona w zbiorach, a w pobliżu nie było żadnego samca, mamy złe wieści: co najmniej jedna roślina była hermafrodytą. Męskie kwiaty, których nikt nie usunął, wypuściły pyłek na samice. A kiedy roślina zostanie zapylona, skupia się na produkcji nasion zamiast nowych kwiatów.

Co gorsza, nasiona z hermafrodyt mają silną skłonność do hermafrodytyzmu, więc nie radzimy ich sadzić.

Jak uniknąć hermafrodyt?

Najważniejsze to stresować rośliny jak najmniej w czasie kwitnienia. W praktyce radzimy robić całe przycinanie i palikowanie w fazie wzrostu i na samym początku kwitnienia (tzw. stretch, czyli faza wyciągania się), zanim zaczną się formować topy.

Do tego polecamy:

Czystość i odpowiednie warunki:

W miejscu uprawy musi być dobry klimat i idealna czystość. Regularnie sprawdzaj timer, pilnuj, żeby na roślinie nie było owadów ani roztoczy, i żeby nawożenie i podlewanie były dobrze ustawione. Pod koniec kwitnienia regularnie oglądaj trichomy, żeby nie przegapić terminu zbiorów.

Wybór dobrej odmiany:

Kiedy wybierasz odmiany na kolejne uprawy, poczytaj opinie innych growerów o tych genetykach i o bankach nasion, które je robią, żeby ominąć te, które lubią wychodzić na hermafrodyty.

Przyjrzyj się też nasionom regularnym: mają opinię trochę mniej podatnych na hermafrodytyzm niż nasiona feminizowane.

Co zrobić, jak znajdziesz hermafrodytę?

Kiedy zaczyna się kwitnienie, miej oczy szeroko otwarte. Oglądaj samice jak najczęściej i wypatruj męskich kwiatów. Ale jak odróżnić samca od samicy? Jak poznać, czy to samiec, czy samica?

Samce pokazują płeć małymi kuleczkami (męskimi kwiatami), które po otwarciu wypuszczają pyłek. Samice za to mają na łodygach i pędach znamiona, czyli słupki, intensywnie białe: zobaczysz, wyglądają jak małe, grube włoski. Żeby jednak poznać płeć roślin, musisz poczekać, aż urosną i zaczną ją pokazywać, tak jak tłumaczymy poniżej.

W pełni kwitnienia męskie kwiaty łatwo wypatrzyć po jaskrawożółtym kolorze i kształcie małych bananów. Jeśli więc roślina od początku kwitnienia ma jednocześnie kwiaty żeńskie i męskie, musisz ją od razu usunąć.

Kiedy roślina staje się hermafrodytą w pełni kwitnienia, masz 2 wyjścia:

1. Jeśli męskich kwiatów jest naprawdę mało, możesz spróbować wyskubać je pęsetą, najpierw spryskując roślinę wodą, a potem codziennie pilnować, czy nie wyskakują nowe. Jeśli męskich kwiatów jest dużo, roślinę trzeba usunąć z uprawy.
2. Jeśli roślina zrobi się hermafrodytą pod koniec kwitnienia, zbierz ją, zanim męskie kwiaty wypuszczą pyłek.

Kilka rad, żeby uniknąć topów z nasionami

Warunki środowiska i wzrostu dużo łatwiej kontrolować w uprawie indoor, więc growbox może ci pomóc uniknąć hermafrodyt. Największy problem z hermafrodytą, w środku i na zewnątrz, to zapylenie. Jeśli chcesz mieć topy bez nasion, hermafrodyty trzeba usunąć z uprawy, dokładnie tak jak samce.

Krótko mówiąc, jedyne, co możesz zrobić, żeby hermafrodyta nie pojawił się w uprawie, to dokładnie pilnować miejsca uprawy i wszystkich warunków środowiska i wzrostu. 

Hermafrodyta też może dać topy i nawet jeśli będą z nasionami, to lepsze to niż nic. Jeśli masz miejsce, roślina nie grozi zapyleniem innych samic  i chce ci się nią zajmować do końca cyklu, warto ją zostawić. Do tego hermafrodyta przyda się też do haszyszu, jadalnych albo innych ekstraktów, tak samo jak samce. 

Nasze najnowsze teksty: