Włókno kokosowe: co to za podłoże i do czego służy

Włókno kokosowe to w 100% organiczne podłoże z łupin orzecha kokosowego: lekkie, przewiewne, trzyma nawet dziewięć razy więcej wody, niż samo waży. Sprawdza się w hydroponice i w zwykłej uprawie (tak, z ziemią też da się je łączyć). Ma jeden haczyk: świeże wiąże wapń i magnez, dlatego trzeba sięgnąć po nawóz do kokosu albo po kokos już buforowany.

Cechy fizyczne i chemiczne włókna kokosowego

Standardowe podłoże kokosowe składa się głównie, jak sama nazwa wskazuje, z pyłu kokosowego, czyli podstawowego składnika większości produktów z kokosu. Do tego tworzą je miliony kapilarnych mikrogąbek, które wchłaniają i trzymają nawet dziewięciokrotność własnej wagi w wodzie.

To dobrze napowietrzone podłoże, które po wyschnięciu prawie się nie zbija. Ma naturalne pH 5,7–6,5 i wysoką pojemność wymiany kationowej (CEC), co czyni z niego podłoże dobrej jakości.

Ale czym właściwie jest CEC? To zdolność podłoża do magazynowania niektórych składników odżywczych i oddawania ich tak, żeby korzenie mogły je pobrać. W skrócie: im wyższe CEC, tym więcej składników podłoże trzyma w zapasie.

Do czego służy włókno kokosowe?

Włókno kokosowe jest bardzo gąbczaste, lekkie i ma w środku mnóstwo kieszeni powietrza. Wchłania dużo wody i nie traci przy tym puszystości ani struktury. Ma też mocną kapilarność: zmoczysz jedną część, a wilgoć rozchodzi się wszędzie. Do tego uchodzi za podłoże obojętne, czyli samo z siebie prawie nie daje roślinie składników.

Dobre włókno kokosowe można też użyć dwa albo trzy razy, a potem dać na kompost albo do ogródka. Inny plus: pozwala rozwinąć się bogatej i zdrowej ryzosferze (strefie wokół korzeni), którą zasiedlają pożyteczne mikroorganizmy, pomagające roślinie skuteczniej pobierać niektóre substancje i składniki odżywcze.

Jak włókno kokosowe działa w trakcie uprawy

Włókno kokosowe sprzyja rozwojowi korzeni, łodyg i kwiatów. Ziemia w doniczce łatwo się zbija, a kokos trzyma dość kieszeni powietrza, żeby system korzeniowy mógł się porządnie rozrosnąć. Dostajesz zdrową, tlenową ryzosferę, która jest niezbędna do dobrego pobierania wody i składników.

Kokos ma naturalnie dużo ligniny, co sprzyja pojawianiu się pożytecznych mikroorganizmów przy korzeniach i chroni go przed szybkim rozkładem. Dlatego tak dobrze nadaje się do ponownego użycia.

Uważa się też, że dzięki tym pożytecznym mikroorganizmom włókno kokosowe chroni przed niektórymi patogenami roślin. Kilka eksperymentów in vitro pokazało, że potrafi hamować rozwój patogenów glebowych.

W jednym z nich na przykład tworzenie grzybni grzyba Phytophthora capsici było mocno zahamowane, kiedy podłoże potraktowano zawiesiną niesterylizowanego włókna kokosowego.

Na co uważać przy uprawie w kokosie

Jak już mówiliśmy, kokos ma swoje cechy, które wymagają uwagi growera. Najważniejsza: lubi wiązać jony o ładunku dodatnim, a zwłaszcza te z podwójnym ładunkiem dodatnim. Co to znaczy w praktyce? Świeże włókno kokosowe złapie sporo jonów składników takich jak wapń i magnez. Efekt: rośliny w podłożu, którego głównym składnikiem jest kokos, mogą mieć niedobory wapnia i magnezu, bo kokos „podkrada” je z nawozu.

A co w uprawie hydroponicznej?

To klasyka hydroponiki. Żeby tego uniknąć i korzystać z zalet kokosu w hydro, najprościej sięgnąć po nawóz przygotowany specjalnie do kokosu. Jaki? Najlepsze nawozy do tego to te z większą ilością wapnia i magnezu, żeby zostało ich dość do porządnego odżywienia rośliny. Druga opcja to kokos już buforowany (fabrycznie potraktowany wapniem i magnezem), który nie zabiera tych składników z nawozu.

Worek czy kostka: jak przygotować włókno kokosowe

W sklepie znajdziesz włókno kokosowe w dwóch formach: luzem w workach albo odwodnione i sprasowane w bloki, czyli popularne kostki.

Kokos z worka jest gotowy do użycia. Kostki trzeba za to namoczyć: dolewasz wody po trochu, aż kokos napęcznieje. W obu przypadkach najlepiej przemieszać kokos ręką, delikatnie go przerzucając i nie ściskając, żeby go napowietrzyć i zostawić jak najbardziej puszystym.

Kilka rad, zanim użyjesz włókna kokosowego

• Zawsze (i to dotyczy wszystkich produktów dla roślin) bierz kokos znanej, sprawdzonej marki
• Odradzamy kokos bez marki albo bez pochodzenia na etykiecie: zwykle jest słabo wypłukany, za krótko dojrzewał i czasem ma dużo więcej pyłu niż włókna (efekt: mało puszysty i praktycznie zbity)
• Nie bierz kokosu, jeśli zamierzasz podlewać twardą wodą i zwykłymi nawozami jak do uprawy w ziemi
• Używaj nawozu do hydroponiki, który daje wszystkie minerały potrzebne roślinie. Kostkę kokosu namaczaj wodą z kranu, a nie zmiękczoną wodą.