Hermafrodiete wietplant: hoe herken je hem en hoe voorkom je het?

Een hermafrodiete wietplant heeft tegelijk vrouwelijke en mannelijke bloemen, waardoor ze zichzelf en de rest van je kweek kan bestuiven en je toppen vol zaadjes zitten. Dat kan van nature in de genen zitten of ontstaan door stress, zoals licht in de donkerperiode, hitte of flink snoeien in de bloei. Je voorkomt het met stabiele genetica en zo min mogelijk stress tijdens de bloei.

Een hermafrodiete plant ontstaat dus om twee redenen: stress uit de omgeving of aanleg in de genen:

1. Wat de genen betreft: sommige wietsoorten zijn gevoeliger voor hermafroditisme dan andere. Dat kan te maken hebben met de afkomst van de soort (gefeminiseerde zaden hebben er bijvoorbeeld mogelijk meer aanleg voor, al is dat een discussiepunt) of met de techniek waarmee de zaden zijn gemaakt.
2. Wat stress betreft: als de plant merkt dat de omstandigheden in de bloei lastig zijn, is hermafrodiet worden de meest natuurlijke manier om de cyclus in te korten. Ze maakt dan een paar mannelijke bloemen, waarvan het stuifmeel de vrouwelijke bloemen bestuift. Die stress kan verschillende oorzaken hebben:

• Lichtvervuiling tijdens de bloei: veranderingen in het lichtschema, en vooral licht dat de nachtperiode in de bloei onderbreekt.
• Temperatuurschommelingen: te veel hitte (ongeveer boven de 27 °C) of verkeerde klimaatomstandigheden.
• Te laat oogsten.
• Wat we mechanische stress noemen: takken die door iets van buitenaf breken, wortels die beschadigd raken bij het verpotten, snoeien midden in de bloei, enzovoort.
• Verkeerd water geven kan de plant ook flink raken: we bedoelen zowel te weinig als te veel.
• Flinke schommelingen in de pH, of te veel voeding of PK
• Insecten, mijten of ziektes
• Een temperatuurschok bij het water geven (bijvoorbeeld door te koud water)
• Gebruik van producten die giftig zijn voor de plant

Heb je meerdere hermafrodiete planten in je kweek, dan ligt het waarschijnlijk aan de omgeving. Is het er maar één, dan zit het waarschijnlijk in de genen. Sommige soorten hebben aanleg om hermafrodiet te worden. Als je je even inleest over de soort die je wilt kweken, kun je die soorten vermijden. Het beste is om te kiezen voor een van de vele wietsoorten met stabiele genetica.

Hoe zie je dat een wietplant hermafrodiet is?

Vind je zaadjes in je oogst terwijl er geen mannetje in de buurt stond? Dan hebben we slecht nieuws: minstens één plant was hermafrodiet. De mannelijke bloemen die je niet hebt weggehaald, hebben hun stuifmeel over de vrouwelijke plant verspreid. En zodra de plant bestoven is, gaat ze zich helaas richten op zaad maken in plaats van nieuwe bloemen.

Jammer genoeg hebben zaden van hermafrodiete planten zelf een sterke neiging om hermafrodiet te worden, dus we raden je af ze te gebruiken voor een nieuwe kweek.

Hoe voorkom je hermafrodiete planten?

Het allerbelangrijkste om hermafrodiete planten te voorkomen is je planten tijdens de bloei zo min mogelijk stress te geven. Doe daarom al het snoei- en bindwerk in de groeifase en aan het begin van de bloei (de stretch), voordat de toppen zich vormen.

Verder raden we je aan:

Houd het schoon en de omstandigheden goed:

Je kweekruimte moet een goed klimaat hebben en brandschoon zijn. Check ook regelmatig je tijdschakelaar, kijk of er geen insecten of mijten op de plant zitten en of voeding en water goed afgestemd zijn. Kijk tegen het einde van de bloei regelmatig naar de trichomen, zodat je het oogstmoment niet voorbij laat gaan.

Kies de juiste soort:

Kies je soorten voor je volgende kweek uit, lees dan de ervaringen van andere kwekers met die genetica en met de zaadbanken die ze maken, zodat je soorten vermijdt die vaak hermafrodiet worden.

Verdiep je ook eens in reguliere wietzaden: die staan erom bekend dat ze iets minder gevoelig zijn voor hermafroditisme dan gefeminiseerde zaden.

Wat doe je als je hermafrodiete wietplanten vindt?

Zodra de bloei begint, moet je opletten. Kijk zo vaak mogelijk naar je vrouwelijke planten en speur naar mannelijke bloemen. Maar hoe zie je het verschil tussen een mannelijke en een vrouwelijke plant? Hoe weet je of hij mannelijk of vrouwelijk is?

Mannelijke wietplanten laten hun geslacht zien met kleine balletjes (mannelijke bloemen), die stuifmeel loslaten als ze opengaan. Vrouwelijke planten hebben op hun stengels en knoppen stampers of pistillen in een felle witte kleur; ze lijken een beetje op kleine, dikke haartjes. Om het geslacht van je planten te zien, moet je wel wachten tot ze groot genoeg zijn en het laten zien, zoals we hieronder uitleggen.

Midden in de bloei zie je mannelijke bloemen goed aan hun felgele kleur en hun vorm van kleine banaantjes. Laat een plant vanaf het begin van de bloei zowel vrouwelijke als mannelijke bloemen zien, dan moet je haar meteen weghalen.

Wordt de plant pas midden in de bloei hermafrodiet, dan heb je twee opties:

1. Maakt de plant echt maar een paar mannelijke bloemen, dan kun je proberen ze met een pincet weg te halen. Spuit de plant daarbij nat met water (zodat het stuifmeel niet rondvliegt) en kijk daarna elke dag of er geen nieuwe mannelijke bloemen bijkomen. Maakt de plant veel mannelijke bloemen, dan moet ze uit je kweek.
2. Wordt een plant pas aan het einde van de bloei hermafrodiet, oogst haar dan voordat de mannelijke bloemen hun stuifmeel loslaten.

Tips om toppen zonder zaadjes te houden

Bij een binnenkweek heb je de omgeving en de groei veel beter onder controle, dus daar kun je hermafrodiete bloemen makkelijker voorkomen. Het grote probleem van een hermafrodiete bloem, binnen én buiten, is de bestuiving. Wil je alleen vrouwelijke toppen, dan moeten de hermafrodiete planten uit je kweek, net als je met mannetjes zou doen.

Het enige wat je dus kunt doen om een hermafrodiet in je kweek te voorkomen, is je kweekruimte en alle omgevings- en groeifactoren nauwkeurig in de gaten houden. 

Een hermafrodiete wietplant kan ook gewoon toppen maken, en ook al zitten er zaadjes in, het is beter dan niks. Heb je de ruimte, loop je geen risico dat ze andere vrouwelijke planten bestuift,  en wil je haar tot het eind verzorgen, dan is het de moeite waard om haar te houden. Daarnaast kun je een hermafrodiete wietplant ook gebruiken voor hasj, edibles of andere extracten, net als mannelijke planten. 

Onze nieuwste artikelen: