Wiet en diabetes: kan cannabis helpen voorkomen, of juist niet?

Wiet als preventief medicijn?

Kan wiet diabetes voorkomen? Dat is niet bewezen. Wiet bevat stoffen die cannabinoïden heten, en sommige observationele studies zien bij gebruikers een lagere nuchtere insuline, maar een andere grote studie vond juist meer prediabetes. Cannabinoïden hebben allerlei effecten, van meer eetlust tot minder pijn en ontsteking. Klinkt mooi, maar wat weten we echt?

Voorlopig onderzoek suggereert dat medicinale wiet de bloedsuikerregeling en de insulineresistentie zou kunnen verbeteren, maar artsen raden wiet over het algemeen niet aan om diabetes te voorkomen. De meeste studies halen namelijk de lat van medisch onderzoek niet: medicinale wiet is nooit getest in grote gecontroleerde studies bij mensen met diabetes type 2, en het gaat vooral om observaties.

Wat zeggen de studies?

Die observationele studies kunnen wel aanwijzingen geven over hoe wiet diabetes beïnvloedt. Zo keek een studie uit juli 2013 in The American Journal of Medicine naar bijna 600 volwassen mannen en vrouwen die op dat moment wiet gebruikten en zo’n 2000 die dat vroeger hadden gedaan. Na een nacht vasten werd hun bloed afgenomen en werden andere gezondheidsfactoren gemeten, zoals bloeddruk en BMI. Vergeleken met mensen die nooit wiet hadden gebruikt, hadden de huidige gebruikers een 16 en 17 procent lagere nuchtere insuline en insulineresistentie.

Op basis van die eerste bevindingen merkten de onderzoekers op dat bepaalde cannabinoïdereceptoren in het lichaam mogelijk de insulinegevoeligheid verbeteren. Wietgebruikers eten gemiddeld meer calorieën en hebben toch vaak een lagere BMI. Een mogelijke verklaring komt uit dierproeven: eerder onderzoek liet zien dat dikke muizen die wiet kregen, afvielen en beter werkende bètacellen hadden, de cellen die insuline maken. En tot slot kan wietgebruik invloed hebben op een eiwit dat adiponectine heet, dat in verband wordt gebracht met een betere insulinegevoeligheid.

Een studie uit december 2015 in Diabetologia vond een heel ander verband tussen wietgebruik en het risico op diabetes. Daarin hadden jongvolwassenen die wiet gebruikten 65 procent meer kans om op middelbare leeftijd prediabetes te krijgen dan mensen die nooit hadden geblowd. Let wel: in beide studies moesten mensen zelf eerlijk en precies opgeven hoeveel ze blowden, en dat kan de resultaten vertekenen.

Een van de eerste grote rapporten van de American Alliance for Medical Cannabis (AAMC) stelde dat wiet de volgende voordelen zou kunnen hebben voor mensen met diabetes:

-Stabielere bloedsuikerspiegels.

-Een ontstekingsremmende werking die een deel van de vaatontsteking die bij diabetes vaak voorkomt, zou kunnen dempen.

-„Neuroprotectieve” effecten die zenuwontsteking zouden kunnen helpen verminderen.

-Een werking als „vaatverwijder” die de bloedvaten open zou helpen houden en de doorbloeding zou verbeteren.

-Hulp bij het verlagen van de bloeddruk op termijn.

-Gebruik in crèmes om zenuwpijn en tintelingen in handen en voeten te verlichten.

Conclusie: de studies worden steeds groter en preciezer, maar de geneeskunde durft nog niets te garanderen over het effect van wiet bij diabetes. Wat dit vooral laat zien: er is meer onderzoek nodig voordat patiënten met een gerust hart een behandeling met cannabis en cannabinoïden kunnen beginnen. Heb je diabetes, stop dan nooit zomaar met je medicatie en overleg altijd eerst met je arts.