Wiet met tabak mengen: wat doet het met je lijf en je hoofd?

Wie wiet met tabak mengt, krijgt er een verslavende stof bij: nicotine. Onderzoek wijst erop dat de combinatie de kans vergroot dat je aan allebei verslaafd raakt, je hart en luchtwegen extra belast en volgens veel auteurs meer gezondheidsschade geeft dan alleen tabak roken. Toch draaien veel mensen hun joint nog steeds met tabak, ook al kun je cannabis tegenwoordig net zo goed vaporizen, eten of als concentraat gebruiken, en is de plant in steeds meer landen gelegaliseerd om haar medische toepassingen.

Tabak en wiet hebben een vreemde band die tot op vandaag stand houdt. Waarom gebruiken zoveel mensen de twee samen? We zetten op een rij wat er gebeurt als je ze combineert.

Wiet met tabak: voel je een ander effect?

Veel gebruikers zeggen dat ze verschil merken tussen pure wiet en een joint met tabak, al is dat natuurlijk allemaal subjectief.

Een van de meest gehoorde effecten van wiet met tabak is dat de high sterker binnenkomt. Maar er zijn ook genoeg mensen die juist het omgekeerde melden: dat de tabak de high dempt.

Wat ook vaak wordt genoemd: tabak zou de onrust „kalmeren” die wiet soms kan geven.

Maar waarom gebeurt dat allemaal? De biologische mechanismen achter deze vreemde relatie zijn ingewikkeld. Ze hangen samen met processen waarvan we nu weten dat ze met elkaar te maken hebben, maar die lang als los van elkaar werden gezien.

Wiet en tabak samen: de gevolgen

Om te snappen wat het combineren met je doet, maakten verschillende Amerikaanse onderzoekscentra in 2017 het eerste grote overzicht van de gevolgen van het mengen van tabak en cannabis. Hun conclusie was dat er meer onderzoek nodig is, maar ze vonden wel een paar duidelijke nadelen:

• Je schat het risico lager in van zowel tabak als (gerookte) wiet.
• Je raakt sneller afhankelijk van allebei.
• De subjectieve effecten van wiet worden sterker, zoals de psychoactieve of sederende werking.

Ander onderzoek liet zien dat mensen die zowel cannabis als nicotine gebruiken het risico lopen dat hun algemene welzijn achteruitgaat: een slechtere mentale gezondheid, minder tevredenheid met hun leven, meer problemen met justitie en minder succes in hun studie.

Wat tabak en wiet met je hart doen

Van alle effecten die deze combinatie kan hebben, krijgen je hart en bloedvaten het vaak het zwaarst te verduren.

Dat komt vooral doordat nicotine een reeks reacties in gang zet: je hart gaat sneller kloppen, pompt meer bloed rond en je bloeddruk stijgt. Cannabis gooit je hartslag op zijn beurt ook overhoop: hij kan omhoog schieten, of bij hoge doses juist vertragen.

Dan is er nog de bloeddruk: die stijgt als je zit of ligt en zakt als je staat. Daarbij moet je hart meer pompen, kun je minder hebben bij inspanning en kan het slechter gaan met mensen die al een hart- of vaataandoening hebben.

Wiet, tabak en de hippocampus

Sommige onderzoeken vonden een verband tussen langdurig, zwaar wietgebruik en een kleiner volume en een lagere dichtheid van de hippocampus. Dat is het deel van je hersenen dat te maken heeft met geheugen, remming en verslaving. Let op: een verband is nog geen bewezen oorzaak.

Een onderzoek uit 2011 kwam tot een vergelijkbare uitkomst, maar zag ook dat het effect afhing van verschillende factoren, vooral van de verhouding tussen THC en CBD. Concreet: meer THC en minder CBD hing veel sterker samen met een kleinere rechterhippocampus. De onderzoekers zagen daarin een teken van een mogelijk schadelijk effect van THC op hersencellen en een mogelijk beschermend effect van CBD.

Meer onderzoek naar tabak en wiet

De resultaten spreken elkaar deels tegen. Een ander onderzoek vond juist geen blijvende veranderingen, en weer een ander wees erop dat genetische verschillen kunnen bepalen hoe de hippocampus reageert als iemand cannabis gebruikt, gevaporiseerd of gerookt. Die kleinere hippocampus vond men zowel bij mensen die alleen wiet gebruikten als bij mensen die wiet met tabak combineerden. Bij mensen die alleen nicotine gebruikten werd hij niet gevonden.

Bij de mensen die alleen wiet gebruikten, hing een kleinere hippocampus samen met een slechter geheugen. Bij kinderen, tieners en jongvolwassenen gaan een gezonde, grotere hippocampus en een goed geheugen meestal samen op, dus dat is niet zo vreemd. In deze groep gold: hoe kleiner de hippocampus, hoe slechter het geheugen.

Er kwam ook een uitkomst uit waar menigeen van opkeek: bij de groep die wiet met tabak gebruikte was het andersom. Daar hing een kleinere hippocampus samen met een béter geheugen. Het gaat om losse bevindingen in kleine groepen, dus harde conclusies kun je er niet uit trekken.

Mensen die meer sigaretten rookten, hadden daarentegen een sterkere afname van het volume van de hippocampus, terwijl ze relatief hoger scoorden op de geheugentests (al was hun geheugen over het algemeen nog steeds slechter).

Conclusie: wiet en tabak

Ondanks al het onderzoek van de afgelopen jaren zijn we nog ver verwijderd van een precies begrip van wat er in je hersenen gebeurt als je psychoactieve middelen gebruikt, los of samen.

En los van de onderzoeken die nog lopen: wiet en tabak samen worden in verband gebracht met geïrriteerde luchtwegen, hoesten, meer slijm, kramp van de luchtwegen (bronchospasme), bronchitis, kortademigheid, keelontsteking en verergering van astma en taaislijmziekte, en met de klinische kenmerken van chronische bronchitis.

Veel auteurs concluderen bovendien dat wiet en tabak samen roken tot meer gezondheidsproblemen leidt dan alleen tabak roken. Wiet met tabak is dus misschien niet de slimste combinatie: het heeft duidelijke gevolgen voor je gezondheid, op korte én lange termijn, en zelfs meer dan wanneer je ze los van elkaar gebruikt.