Marihuana na jaskrę: dlaczego to nie działa tak, jak myślisz

Marihuana obniża ciśnienie w oku tylko na chwilę i nie nadaje się do leczenia jaskry: efekt trwa tylko 3–4 godziny, a ciśnienie trzeba kontrolować przez całą dobę. Towarzystwa okulistyczne, jak Amerykańska Akademia Okulistyki, nie zalecają konopi na jaskrę.

Jaskra to choroba oczu, która uszkadza nerw wzrokowy, często przez podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe (IOP). Nieleczona może prowadzić do utraty wzroku, dlatego wiele osób zainteresowało się marihuaną jako potencjalną opcją, a temat budzi emocje i kontrowersje zarówno wśród lekarzy, jak i pacjentów.

To jak to w końcu jest z tym leczeniem jaskry marihuaną? Sprawdzamy.

Jaskra i marihuana: czym jest jaskra?

Jaskra to grupa chorób oczu, które uszkadzają nerw wzrokowy, czyli ten, który przesyła obraz z oka do mózgu. Bez niego nie ma dobrego widzenia, a jego uszkodzenie często wiąże się z wysokim ciśnieniem w oku, choć jaskra może pojawić się także przy prawidłowym ciśnieniu.

Jaskra może wystąpić w każdym wieku, ale najczęściej dotyka osoby starsze. To jedna z głównych przyczyn ślepoty po 60. roku życia. Wiele postaci jaskry nie daje żadnych sygnałów ostrzegawczych, a zmiany postępują tak powoli, że można nie zauważyć pogorszenia wzroku aż do zaawansowanego stadium.

Dlatego regularne badania oczu, w tym pomiar ciśnienia w oku, są naprawdę ważne. Jeśli jaskra zostanie wykryta wcześnie, utratę wzroku można ograniczyć albo jej zapobiec. Kto już ma jaskrę, musi się leczyć albo kontrolować do końca życia.

Czy marihuana pomaga na jaskrę?

Jaskry i innych chorób oczu nie da się skutecznie leczyć konopiami ani pochodnymi marihuany, takimi jak CBD. Główny powód: żeby porządnie leczyć jaskrę, ciśnienie w oku trzeba kontrolować 24 godziny na dobę, a przy marihuanie oznaczałoby to praktycznie nieustanne branie.

Żeby wyraźnie obniżyć ciśnienie w oku i utrzymać ten efekt, trzeba by przyjmować 18–20 mg THC sześć do ośmiu razy dziennie, codziennie.

Tak duża ilość konopi mocno odbiłaby się na nastroju i jasności myślenia, a przy paleniu także na płucach. Do tego nie dałoby się prowadzić auta, obsługiwać maszyn ani normalnie funkcjonować na co dzień. Nie mówiąc już o koszcie przyjmowania marihuany co trzy, cztery godziny, na który większości pacjentów po prostu nie byłoby stać.

Czy marihuana wpływa na wzrok?

Nie jest do końca jasne, jak konopie wpływają na ciśnienie w oku i na jaskrę. Możliwe, że długotrwałe używanie u części pacjentów może szkodzić oczom albo pogarszać wzrok.

Wiadomo natomiast, że wysokie ciśnienie w oku to nie jedyna przyczyna uszkodzenia nerwu wzrokowego. Nerw może ucierpieć także przez słaby przepływ krwi. I tu jest problem, bo marihuana obniża nie tylko ciśnienie w oku, ale też ciśnienie tętnicze w całym organizmie.

Możliwe więc, że marihuana zmniejsza dopływ krwi do nerwu wzrokowego, co w praktyce niweluje korzyść z niższego ciśnienia w oku.

Dopóki nie będzie więcej badań, Amerykańska Akademia Okulistyki nie zaleca marihuany ani innych produktów z konopi do leczenia jaskry. Amerykańskie Towarzystwo Jaskrowe zgadza się z tym stanowiskiem.

Marihuana i jaskra: historia, która ciągnie się od dawna

Wraz z legalizacją marihuany do celów medycznych i rekreacyjnych w wielu stanach USA i w Kanadzie jej potencjalne zastosowania zdrowotne stały się bardziej widoczne.

W latach 70. i 80. badania pokazały mierzalny spadek ciśnienia wewnątrzgałkowego przez trzy, cztery godziny po zapaleniu konopi albo przyjęciu THC w tabletce lub zastrzyku.

Tyle że alkohol też obniża ciśnienie w oku, mniej więcej na godzinę po drinku, a żaden lekarz nie zaleciłby picia co godzinę jako terapii jaskry. Jest wiele innych skutecznych metod leczenia, bez takich skutków ubocznych jak przy alkoholu.

No dobra, a jakie są dowody, że marihuana pomaga na jaskrę?

Badano THC w kroplach do oczu, tabletkach i papierosach. Krople powodowały pieczenie i podrażnienie oczu, a ciśnienia nie obniżyły. THC podawane podjęzykowo (pod język) też nie obniżyło ciśnienia w oku.

W innym badaniu pacjentom z jaskrą podawano tabletki i papierosy z THC. W ciągu dziewięciu miesięcy wszyscy poprosili o przerwanie terapii z powodu skutków ubocznych.

Czy CBD może pomóc na jaskrę?

CBD, związek z konopi bez działania psychoaktywnego, cieszy się dużym zainteresowaniem. Ale podobnie jak przy paleniu czy jedzeniu konopi, nie ma rozstrzygających badań, że CBD skutecznie leczy jaskrę.

Co więcej, jedno z nowszych badań pokazało, że CBD może podnosić ciśnienie wewnątrzgałkowe, czyli potencjalnie pogarszać jaskrę.

Naukowcy sprawdzają, czy substancje czynne marihuany mogłyby kiedyś posłużyć do leczenia jaskry. Jeśli uda się wyizolować działanie związków z konopi, wydłużyć je i pozbyć się skutków ubocznych, w przyszłości mogą z tego powstać nowe terapie.

Na razie to jednak wymaga dalszych badań i jest kwestią lat. Jeśli masz jaskrę, trzymaj się leczenia ustalonego z okulistą.